29 juni 2020

Laatste stand van zaken pensioenakkoord

Graag informeren wij jullie over de laatste stand van zaken in de uitwerking van het pensioenakkoord. Het CNV heeft kennisgenomen van het FNV-besluit om de stemming over de uitwerking van het pensioenakkoord uit te stellen. Op 4 juli vindt er alsnog een stemming plaats. Onderliggende documenten, veel berekeningen en de hoofdlijnennotitie zelf zijn met de tekst van de uitwerking op 22 juni alvast door de minister van Sociale Zaken naar de Tweede Kamer gestuurd.

Het CNV hoopt uiteraard op een goede uitslag bij de FNV. De kleine centrale VCP heeft aangegeven niet meer voor, maar ook niet tegen te zijn. De hoogste ledenvertegenwoordigingen van de CNV-bonden hebben vorige week ingestemd met de uitwerking van het eerder gesloten pensioenakkoord. Bij CNV Connectief zijn dat de sectorbesturen van CNV Onderwijs, CNV Overheid en Publieke Diensten en CNV Zorg & Welzijn, aangevuld met een afvaardiging van de senioren. Bij CNV Vakmensen is dat de bondsraad. Bij CNV Jongeren het bestuur en de pensioencommissie. Daarnaast heeft een groot aantal kaderleden van het CNV de afgelopen maanden actief meegedacht en geadviseerd bij de uitwerking van het pensioenakkoord. Zowel het CNV-bestuur als de ledenvertegenwoordiging staan achter de uitwerking van dit akkoord. Vorig jaar is het pensioenakkoord door 79% van onze leden goedgekeurd.

Waar gaat het inhoudelijk om?

De voordelen

• Het Nederlandse pensioenstelsel staat internationaal bekend als heel goed, maar kampt in eigen land al jaren met problemen. Die worden nu aangepakt.
• Jongeren vragen zich af of zij nog wel mee moeten blijven doen aan een stelsel dat misschien niet meer werkt als zij zelf later toe zijn aan hun pensioen. Met het pensioenakkoord wordt groot onderhoud gepleegd, zodat het pensioen weer lang mee kan. Ook krijgen jongere en middengeneraties in het nieuwe stelsel meer terug voor hun inleg omdat er langer mee belegd kan worden.
• De oudere generatie merkt dat de pensioenen al jarenlang niet verhoogd zijn of zelfs gekort dreigen te worden. Terwijl de pensioenfondsen veel rijker geworden zijn. Dat komt door de lage rente. In het nieuwe pensioenstelsel gaat het om te verwachten rendement, in plaats van de rekenrente en kunnen de pensioenen sneller omhoog als de pensioenfondsen goed bij kas zitten.
• Het is straks makkelijker om bij wisseling van baan of wanneer je een tijd zzp’er bent je pensioen mee te nemen of op te bouwen.
• Door het pensioenakkoord is de snelle stijging van de AOW-leeftijd stop gezet en gaat de AOW-leeftijd minder snel omhoog in de verdere toekomst. Lang doorwerken is een probleem bij zware beroepen. Er zijn extra mogelijkheden en geld gekomen om eerder te kunnen stoppen met werk.
• Ten slotte is bij de uitwerking afgesproken dat de kans op korting van de pensioenen in 2021 (door corona) veel kleiner wordt. Mocht dat toch nog gebeuren, dan is de korting veel lager, bijvoorbeeld 2% in plaats van 12%.

De nadelen

• Het pensioenakkoord is geen wondermiddel. Als in de toekomst niet genoeg pensioenpremie wordt ingelegd of de wereldeconomie het slecht doet, dan is er een lager pensioen. Net als nu eigenlijk.
• Het regelen van een goede overgang naar het nieuwe pensioenstelsel is lastig en duurt lang. Het gaat pas over een paar jaar in, uiterlijk in 2026. Het kan zijn dat de overgang nadeel oplevert voor werknemers. Afgesproken is dat een nadeel gecompenseerd moet worden. Bijvoorbeeld door meer rendement of pensioenpremie toebedeeld te krijgen. Dit alles moet worden duidelijk gemaakt in het persoonlijke pensioenoverzicht dat iedereen krijgt. Deze afspraak is goed maar moet de komende jaren per pensioenfonds nog worden uitgewerkt.
• Mensen die hun pensioen bij een verzekeringsmaatschappij of een zogenaamd PPI hebben (10% van het totaal) betalen vaak, samen met hun werkgever, een hogere pensioenpremie als ze ouder worden. In het nieuwe stelsel betalen jong en oud evenveel. Voor jongeren wordt het dan duurder, maar ook beter. De huidige jongere werknemer heeft een lagere premie en ontvangt bij het ouder worden een hogere premie. De oudere deelnemers houden het recht op een hogere premie van hun werkgever. Maar als ze van baan veranderen kan het zijn dat ze slechter uit zijn, afhankelijk van waar ze gaan werken. Een betere oplossing was niet haalbaar.
• De pensioenen gaan meer meebewegen met de economie. Als er groei is gaat het pensioen omhoog. Als het tegen zit is de kans dat het pensioen voor een jaar gekort wordt ook groter. Dat is een nadeel, maar beter dan 10 of 20 jaar geen enkele verhoging zoals nu.

Het vervolg

Zodra de uitwerking bij de sociale partners en de politiek voldoende draagvlak heeft zal de politiek het akkoord gaan vertalen in wetgeving die per 2022 in gaat. Wij zullen in dat proces scherp blijven volgen of afspraken nagekomen worden. Per pensioenfonds en per cao betrekt het CNV de achterban bij de verdere uitwerking daarna.

Wij houden jullie op de hoogte van het vervolg. Mochten jullie nog vragen hebben, dan horen wij dat graag. Verder verwijzen wij jullie graag naar de veel gestelde pensioenvragen op onze speciale pensioenpagina.

Patrick Fey, vicevoorzitter CNV.